IN AQUA SANITAS
INSTYTUT WODY 
 1997 - 2012
 
www.halat.pl



 

I n f o r m a c j a

Po upływie roku 2000 dokonaliśmy - z oczywistych powodów - zmiany nazwy Instytutu Woda 2000 na Instytut Wody.

Za cel powołanego w 1997 roku Instytutu Woda 2000  uznano ochronę zdrowia ludności Polski przed skutkami użytkowania wody zawierającej substancje toksyczne, a zwłaszcza rakotwórcze.   Cztery doroczne ogólnopolskie wielodyscyplinarne konferencje stu specjalistów "WODA ZDROWA I BEZPIECZNA" przeprowadzone w latach 1997-2000 dobitnie wykazały i potrzebę i skuteczność prac na rzecz tak postawionego zadania.

Do działalności Instytutu Woda 2000 odnoszą się, obok bardzo licznych materiałów w prasie, radiu i telewizji, dwie publikacje książkowe. Są to: - turkusowa książeczka "WODA" z 1998r. i szmaragdowa książeczka "WODA DLA CIEBIE" z 2000r.

Dynamiczny wzrost poziomu świadomości społeczeństwa, środowisk opiniotwórczych i władz zaowocował dorobkiem legislacyjnym lat 2000/2001, wzrostem popytu na wody w pojemnikach, nasileniem podaży i wzmożoną ruchliwością rynkową podmiotów gospodarczych sektora wodnego.

Rewolucyjne zmiany nie były wolne od błędów i nadużyć. Korekty wymaga prawo sanitarne, a zwłaszcza jego realizacja w organach inspekcji sanitarnej szczebla powiatowego i  wojewódzkiego i - jak wynika z oceny Najwyższej Izby Kontroli z 8. maja 2001r. - także centralnego.  Co najmniej publiczne potępienie powinno spotkać oszukańczą reklamę i nieuczciwy lobbing żerujący na słusznej trosce konsumentów o zdrowie własne i bliskich. Niczym nieuzasadnione jest tolerowanie obrotu sfałszowaną wodą w pojemnikach i filtrami wodnymi o niesprawdzonej skuteczności.

Z drugiej strony należy docenić wysiłek sprzedawców wody wodociągowej na rzecz poprawy jej jakości, zarówno organoleptycznej, jak i zdrowotnej. Ma to istotne znaczenie dla chrony zdrowia publicznego, gdyż dla ogromnej większości Polaków optymalną strategią zaopatrzenia domu w wodę jest używanie wody z kranu.

Niestety, woda nadal pozostaje produktem  najbardziej masowym  i najmniej bezpiecznym. Próba oceny wody z kranu w 20 aglomeracjach miejskich opublikowana przez Najwyższą Izbę Kontroli w 2002r. zaskakiwała bezradnością jej autorów w dochodzeniu i popularyzacji prawdy o jakości wody wodociągowej.   W kraju co kilka miesięcy tysiące ludzi dowiadują się, że płacą za  wodę niezdatną do spożycia. Ta wiedza jest ich szansą na uniknięcie zagrożeń zdrowia, wyjątkowo wywołujących łatwe do stwierdzenia choroby przewodu pokarmowego, czy skóry i błon śluzowych, a najczęściej podstępnie prowadzących do ciężkich chorób.

W maju 2005r. - dwanaście miesięcy po przystąpieniu naszego kraju do Unii Europejskiej - wbrew obowiązującemu prawu polscy konsumenci nadal nie są informowani na bieżąco o jakości zdrowotnej wody wodociągowej.  Towarzyszy temu bezprawiu pogłębiający się z roku na rok spadek działalności kontrolnej Państwowej Inspekcji Sanitarnej. Oficjalne dane statystyki państwowej są udostępniane w agregatach zbiorczych i zbyt późno, aby mogły mieć jakiekolwiek znaczenie dla ochrony zdrowia publicznego. Dokumentują jedynie bezczynność i bezprawie.
 

 Założyciel Instytutu Wody
dr Zbigniew Hałat


"Woda to produkt najbardziej masowy i najmniej bezpieczny"
Z. Hałat, szmaragdowa książeczka "WODA  DLA CIEBIE", Warszawa 2000
szmaragdowa książeczka



 
2012 in the European Year for Water, unearth your water supply, water-institute.eu
2012 is the European Year for Water
unearth your water supply
2012 jest Europejskim  Rokiem dla Wody
zbadaj dogłębnie swoje zaopatrzenie w wodę
Ideogram Instytutu Wody

woda Instytut Wody


2012 is the European Year for Water
- unearth your water supply
2012 jest Europejskim Rokiem dla Wody
- zbadaj dogłębnie swoje zaopatrzenie w wodę
15 lat Instytutu Wody: 1997 - 2012

Szanowni Państwo,
Uprzejmie informuję, że w roku 2012 pojawi się kolejna pozycja książkowa mojego autorstwa - medyczny przewodnik po wodzie przeznaczony dla konsumentów, lekarzy i sprzedawców wody.
Poprzednie pozycje: turkusowa książeczka WODA (1998) i szmaragdowa książeczka WODA DLA CIEBIE (2000) spełniły swoje zadanie, budząc w Polsce na tyle silne zainteresowanie skutkami zdrowotnymi domieszek wody, że w światowym rankingu państw według zadowolenia z jakości wody Polska z wynikiem 80% zadowolonych zajmuje dalekie 49. miejsce ex aequo z Kolumbią i Katarem (sic!).
Nieakceptowalne cechy wody mogą - choć nie muszą - stanowić ostrzeżenie przed zawartością domieszek szkodliwych dla zdrowia. W rzeczywistości domieszki wody szkodliwe dla zdrowia obecnego i przyszłych pokoleń konsumentów z reguły są poza zasięgiem wykrywalności sensorycznej człowieka. Tym samym na straży zdrowia publicznego stoją wyłącznie skrupulatne badania parametrów jakości zdrowotnej wody, które w swojej istocie są wynikiem kompromisu pomiędzy zagrożeniem rzeczywistym (domniemanym) a tolerowanym przez konsumentów. Konsument pozbawiony obiektywnej informacji zgodnej z aktualnym stanem wiedzy medycznej w swoich opiniach i decyzjach zakupu kieruje się przesądami kreowanymi przez reklamę, z natury rzeczy jednostronną. Tymczasem postępy medycyny prewencyjnej nie pozostawiają złudzeń co do rzeczywistej hierarchii zagrożeń zdrowia wynikających z wyborów konsumenckich. Można powiedzieć, że walka konsumentów o zdrowie ma charakter walki sufrażystek o równouprawnienie kobiet. Pomimo licznych przeciwieństw, ze zmową napędzaną pieniądzem na czele, w krajach cywilizowanych górę bierze siła konsumenta. W efekcie petycji Center for Science in the Public Interest z 2011 r. Stan Kalifornia nakazał znakować napoje typu cola zawierające E 150 d, karmel amoniakalno - siarczynowy, ostrzeżeniem przed możliwością ryzyka raka, co powoduje że własciciele najdroższych marek na świecie w panice deklarują zmianę receptur. Aktualnym przykładem walki konsumentów o bezpieczeństwo własne i przyszlych pokoleń jest akcja amerykańskiej The Environmental Working Group przeciwko ciężkim zagrożeniom zdrowia ze strony bisphenolu A, który jest wykorzystywany do wyrobu poliwęglanów mających zastosowanie w produkcji pięciogalonowych butli dla potrzeb dostawy wody do domu, biura i obiektów użyteczności publicznej (petycja do podpisania przez mieszkańców USA) .
Nowa pozycja pod roboczym tytułem WODA A ZDROWIE - obok funkcji informacyjnej dla konsumentów krajowych i zagranicznych - będzie nieocenionym wsparciem dla marketingu, promocji i ochrony marki firm sektora wodnego w Polsce, szczególnie narażonych na zagrożenia już rozpoznane, choć nieraz skrywane, jak i nowe - wynikające np. z planów eksploatacji gazu łupkowego, czy też nagle rujnujące wizerunek polskiego przemysłu spożywczego na skalę wielkiego skandalu solnego.
Celem udostępnienia konsumentom wyboru nie tylko strategii zaopatrzenia domu w wodę (woda wodociągowa lub studzienna doczyszczana w domu albo też spożywana i używana bez doczyszczania lub uzdatniana w domu poprzez filtrowanie, woda w pojemnikach dużych, n.p. 19 litrowych, czyli pięciogalonowych lub małych, jak np. butelki lub kanistry) ale i konkretnej marki lub firmy - proponuję skorzystać z oferty reklamowej.
Reklamodawcy będą mogli skorzystać ze specjalnych warunków udziału w wydarzeniach 15-lecia Instytutu Wody w roku 2012, który jest ogłoszony Europejskim Rokiem dla Wody (2012 is the European Year for Water - unearth your water supply; 2012 jest Europejskim Rokiem dla Wody - zbadaj dogłębnie swoje zaopatrzenie w wodę).

Z poważaniem
 
dr Zbigniew Hałat założyciel Instytutu Wody
(15 lat Instytutu Wody: 1997 - 2012)
Instytut Wody



Odsetki ludności zaopatrywanej w wodę nie odpowiadającą wymaganiom z wodociągów o wydajności poniżej 100 m szesc./dobę według ocen Państwowej Inspekcji Sanitarnej w 2010r.

Odsetki ludności zaopatrywanej w wodę nie odpowiadającą wymaganiom
z wodociągów o wydajności poniżej 100 m szesc./dobę
według ocen Państwowej Inspekcji Sanitarnej w 2010r.

Odsetki ludności zaopatrywanej w wodę nie odpowiadającą wymaganiom z wodociągów o wydajności 100 - 1000 m szesc./dobę według ocen Państwowej Inspekcji Sanitarnej w 2010r.

Odsetki ludności zaopatrywanej w wodę nie odpowiadającą wymaganiom
z wodociągów o wydajności 100 - 1000 m szesc./dobę
według ocen Państwowej Inspekcji Sanitarnej w 2010r.

Odsetki ludności zaopatrywanej w wodę nie odpowiadającą wymaganiom z wodociągów o wydajności 1 001 - 10 000 m szesc./dobę według ocen Państwowej Inspekcji Sanitarnej w 2010r.

Odsetki ludności zaopatrywanej w wodę nie odpowiadającą wymaganiom
z wodociągów o wydajności 1 001 - 10 000 m szesc./dobę
według ocen Państwowej Inspekcji Sanitarnej w 2010r.

Odsetki ludności zaopatrywanej w wodę nie odpowiadającą wymaganiom z wodociągów o wydajności 10 001 - 100 000 m szesc./dobę według ocen Państwowej Inspekcji Sanitarnej w 2010r.

Odsetki ludności zaopatrywanej w wodę nie odpowiadającą wymaganiom
z wodociągów o wydajności 10 001 - 100 000 m szesc./dobę
według ocen Państwowej Inspekcji Sanitarnej w 2010r.

Odsetki ludności zaopatrywanej w wodę nie odpowiadającą wymaganiom z wodociągów o wydajności powyżej 100 000 m szesc./dobę według ocen Państwowej Inspekcji Sanitarnej w 2010r.

Odsetki ludności zaopatrywanej w wodę nie odpowiadającą wymaganiom
z wodociągów o wydajności powyżej 100 000 m szesc./dobę
według ocen Państwowej Inspekcji Sanitarnej w 2010r.



Podstawy wyboru strategii zaopatrzenia domu w wodę w Polsce roku 2011
dr Zbigniew Hałat, lekarz medycyny specjalista epidemiolog
założyciel Instytutu Wody, prezes Stowarzyszenia Ochrony Zdrowia Konsumentów

Według najnowszych danych sprawozdawczych zbieranych i weryfikowanych w ramach systemu statystyki państwowej RP odsetek ludności zaopatrywanej w wodę wodociągową nie odpowiadającą wymaganiom określonym w opartym o dyrektywę 98/83/EC z dnia 3 listopada 1998 r. w sprawie jakości wody przeznaczonej do spożycia przez ludzi, rozporządzeniu Ministra Zdrowia z dnia 29 marca 2007 roku w sprawie jakości wody przeznaczonej do spożycia przez ludzi, w Polsce roku 2009 wynosił 7,0 %.

Najgorszą wodę sprzedają zaopatrujące największą liczbę Polaków wodociągi o wydajności do 1000 metrów sześciennych na dobę. Spośród wszystkich płacących za wodę z tych wodociągów, aż 13,3% odbiorców, tj. co ósmy konsument, kupuje wodę nie odpowiadającą wymaganiom.

Nie oznacza to, że pobór wody z dużych wodociągów gwarantuje bezpieczeństwo. Spośród pięciu polskich wodociągów o wydajności ponad 100000 metrów sześciennych na dobę za nieodpowiadającą wymaganiom została urzędowo uznana w latach 2008 – 2009 jakość wody dostarczanej przez Wodociąg Północny w Warszawie ujmujący wodę z Jeziora Zegrzyńskiego i zaopatrujący stołeczny Układ Zasilania w Wodę. Z tego powodu w województwie mazowieckim odsetek ludności zaopatrywanej w nie odpowiadającą wymaganiom wodę z wodociągów o wydajności ponad 100 000 metrów sześciennych na dobę sięgnął 52,8%. Pozostałe dwa wodociągi zaopatrujące aglomerację warszawską również są oparte o wodę powierzchniową i to z Wisły, która obok zanieczyszczeń biologicznych niesie tak duże (i nieusuwalne) ładunki skażeń chemicznych i radiologicznych, że według urzędowej oceny wód powierzchniowych wykorzystywanych do zaopatrzenia ludności w wodę przeznaczoną do spożycia, nie spełnia wymagań rozporządzenia Ministra Środowiska z dnia 27 listopada 2002 r. w sprawie wymagań, jakim powinny odpowiadać wody powierzchniowe wykorzystywane do zaopatrzenia ludności w wodę przeznaczoną do spożycia.

Czy władze naszego państwa wiedzą jakie są następstwa spożywania wody nie odpowiadającej wymaganiom? Jak najbardziej. Oto dosłowny cytat z udostępnionego opinii publicznej przez Głównego Inspektora Sanitarnego dokumentu „Stan Sanitarny Kraju w 2008 roku”: „woda dostarczana przez wodociągi o najmniejszej dobowej wydajności stanowi bezpośrednie zagrożenie dla zdrowia konsumentów.” Kolejny dokument „Stan Sanitarny Kraju w 2009 roku” powtarza to sformułowanie: „w odniesieniu do podstawowych wymagań, jakie określiła w swoich przepisach Unia Europejska, a które zostały implementowane do naszych przepisów krajowych, woda dostarczana przez wodociągi o najmniejszej dobowej wydajności stanowi bezpośrednie zagrożenie dla zdrowia konsumentów z uwagi na wysoką liczbę przekroczeń parametrów określonych w załącznikach 1 i 2 do rozporządzenia Ministra Zdrowia w sprawie jakości wody przeznaczonej do spożycia przez ludzi.”

Wbrew przepisom obowiązującym w Unii Europejskiej i w Polsce mieszkańcy nie są informowani ani o jakości nabywanej wody, a tym bardziej zagrożeniach zdrowia i życia wynikających z narażenia na szkodliwe domieszki wody wodociągowej.

Szczególnie bulwersujące jest udzielanie odstępstw na parametry stanowiące bezpośrednie zagrożenie dla zdrowia konsumentów z pominięciem skutecznego poinformowania odbiorców wody wodociągowej uwzględniającego m. in.

Powyższe dane przekazane opinii publicznej w formie ogólnokrajowego i całorocznego agregatu nie tylko nie spełniają swojej roli w prewencji chorób wodopochodnych, lecz także muszą wywoływać negatywne emocje u czytelników dokumentu „Stan Sanitarny Kraju w 2009 roku”:

W roku 2009 organy Państwowej Inspekcji Sanitarnej udzieliły odstępstw na 6 parametrów określonych w załączniku 2 do rozporządzenia Ministra Zdrowia w sprawie jakości wody przeznaczonej do spożycia przez ludzi w skali kraju. Największą liczbę przekroczeń wykazały azotany – 10 udzielonych odstępstw. Wśród pozostałych przekroczonych parametrów znajdowały się azotyny i bor – 3; fluorki i nikiel – 2; a ponadto antymon – 1 udzielone odstępstwo.

Największa liczba udzielonych przez organy inspekcyjne zgód na odstępstwo w 2009 r. jak i w 2008 r. była przyznana w zakresie azotanów. Zanieczyszczenie wody przeznaczonej do spożycia przez ludzi azotanami, jest wynikiem prowadzonej na terenie całego kraju działalności rolniczej. Należy jednak zwrócić uwagę, że pomimo niewielkiej liczby przekroczeń tego parametru, może on być jednak poważnym zagrożeniem dla noworodków i małych dzieci. Skażenie wody azotanami zachodzi poprzez przenikanie tych związków z pól uprawnych przenikają do gleby, a następnie do wód gruntowych i powierzchniowych. Z kolei produkcja i stosowanie nawozów fosforowych, powoduje uwalnianie fluoru do gleb i wód stanowiącego równie szczególne zagrożenie. Wody te stanowią bezpośrednie zagrożenie dla zdrowia, powodując u niemowląt methemoglobinemię i niedokrwistość. Są również źródłem nitrozoamin, związków o działaniu rakotwórczym i mutagennym.”

Szczególnej uwagi, ze względów na zagęszczenie populacji i jakość sieci wodociągowej wymaga sytuacja w aglomeracji śląskiej. Oto fragment sprawozdania Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego w Katowicach” W 2009 roku przeprowadzono 2050 kontroli urządzeń służących do zaopatrzenia w wodę (1777 planowane oraz 273 nieplanowane). Rozpatrzono 72 interwencje dotyczące złej jakości wody, w trakcie których pobrano 125 próbek kwestionowanej przez odbiorców wody. Tylko 20 interwencji było uzasadnionych. Zanieczyszczenia fizykochemiczne to: zawyżona twardość, stężenia chloru wolnego, żelaza i manganu oraz związanych z nimi barwy i mętności.

W 2009 roku interwencje mieszkańców województwa śląskiego, dotyczyły pogorszenia wskaźników organoleptycznych jakości wody przeznaczonej do spożycia. Problem ten odczuwalny był przede wszystkim w miastach. Stan miejskich sieci wodociągowych, mimo prowadzonych napraw i modernizacji, stale się pogarsza. W 2009 roku odnotowano 6280 awarii (o 780 więcej niż w roku 2008), które najczęściej związane były z uszkodzeniami sieci wodociągowych. Rurociągi te, liczące nierzadko kilkadziesiąt lat, wykonane z materiałów nie najlepszej jakości, są silnie skorodowane i zawierają na powierzchni wewnętrznej wieloletnie osady. Każde wyłączenie i ponowne włączenie zasilania powoduje obrywanie osadów i kawałków skorodowanych rur. W takich przypadkach woda płynąca taką siecią zostaje silnie wtórnie zanieczyszczona, czego skutkiem jest pogorszenie jej cech organoleptycznych, wzrasta mętność, woda jest intensywnie zabarwiona na brązowo, zawiera zawiesiny o różnym stopniu uziarnienia (do kilku mm średnicy) oraz może charakteryzować się przykrym zapachem.

Podobny problem występuje również po dłuższych okresach mniejszego zużycia wody (np. po tzw. „długich weekendach”), kiedy woda unieruchomiona w rurach, przez kilkadziesiąt godzin, nagle zaczyna gwałtownie płynąć. Wtórne zanieczyszczenia wody do spożycia powstają nie tylko w starych sieciach miejskich, ale również w sieciach osiedlowych, kiedy to, mimo wymiany instalacji wodociągowych w budynkach mieszkalnych na rury z tworzyw sztucznych (np. polietylenu), mieszkańcy zgłaszają przypadki pogorszenia jakości wody.

Dopóki nie zostaną wymienione wszystkie „wiekowe” rurociągi miejskie, a szczególnie instalacje osiedlowe oraz wewnętrzne instalacje wodociągowe w budynkach, dopóty, mimo tego, że woda dopływająca do jej konsumentów spełnia wymagania sanitarne i jest dobrej jakości, interwencje mieszkańców będą się powtarzać.”

Zwraca uwagę stosunek organów Państwowej Inspekcji Sanitarnej do interwencji mieszkańców w związku z nieakceptowalnymi przez nich cechami nabywanej wody wodociągowej przejawiający się m.in. ograniczeniem wykonywanych analiz laboratoryjnych do prostych parametrów fizykochemicznych (twardość, chlor wolny, żelazo i manganu oraz związanych z nimi barwy i mętności). Zamiast poszukiwać niewykrywalnych organoleptycznie zagrożeń (np. ołów, włókna azbestu powyżej 10 mikrometrów długości i szereg innych czynników rakotwórczych) związanych z dewastacją sieci wodociągowej, przyłączy i instalacji domowych, san-epid w istocie potwierdza bądź nie zasadność skarg na to co konsumenci sami widzą i czują.

Długość sieci wodociągowej rozdzielczej w Polsce to 267 332,1 km, a liczba połączeń prowadzących do budynków mieszkalnych to 4 849 300 sztuk, z czego na województwo śląskie przypada odpowiednio 19 867,9 km i 554,2 sztuk. Obok występujących w całym kraju wyjątkowych w skali Europy częstych w sezonie jesienno – zimowym oscylacji temperatury wokół 0 st. C i koncentracji ruchu drogowego w gęstej zabudowie mieszkalnej, w aglomeracji śląskiej występuje dodatkowy czynnik sprzyjający awaryjności sieci wodociągowej, przyłączy i instalacji domowych, jakim są szkody górnicze i zużycie techniczne budynków mieszkalnych.

Sieć wodociągowa w Warszawie wykonana jest głównie z żeliwa i żeliwa sferoidalnego (63,8% i 13,0%), ze stali (12,6%), azbesto – cementu (6,8%) i winiduru (3,5%). Nieznaczna część rur (poniżej 0,3%) wykonana jest z rur polietylenowych i PCV.

 

WYBÓR WODY DLA DOMU

Jedną z najważniejszych życiowych decyzji jest wybór strategii zaopatrzenia domu w wodę. 

Zależnie od poziomu wiedzy i dostępnych zasobów można:
- używać wody wodociągowej lub studziennej bez doczyszczania
- zainstalować filtr wodny
lub
na własną rękę,  bądź w ramach zamówionej usługi
- zaopatrywać się w wodę w pojemnikach 
  -- dużych, n.p. 19 litrowych, czyli pięciogalonowych
   lub 
  -- małych, jak np. butelki lub kanistry

W każdej sytuacji wybór musi być oparty o rozumne przesłanki, a więc dobrze uzasadniony i zgodny ze zdrowym rozsądkiem.


Z. Hałat, szmaragdowa książeczka "WODA DLA CIEBIE", nakładem Medycznego Centrum Konsumenta, Warszawa 2000, str. 3 
Medyczny przewodnik po wodzie do picia przeznaczony dla konsumentów, lekarzy i sprzedawców wody

 szmaragdowa książeczka



22 March - World Water Day 2010: 'Clean Water for a Healthy World'
Each year, a different United Nations (UN) agency
is selected to coordinate
events surrounding World Water Day (WWD) a
round the world,
and a different theme is chosen
to reflect the many facets of freshwater resources.
World Water Day 2010 will be guided
by the United Nations Educational, Scientific
and Cultural Organization (UNESCO)
 under the theme 'Clean Water for a Healthy World'.

2
2. MARCA
Z OKAZJI
ŚWIATOWEGO DNIA WODY 2010
KOORDYNOWANEGO PRZEZ
Organizację Narodów Zjednoczonych
do Spraw Oświaty, Nauki i Kultury

(UNESCO)
W RAMACH TEMATU
'CZYSTA WODA DLA ZDROWEGO ŚWIATA'
konsumentom pozbawionym dostępu
do wody zdrowej i bezpiecznej
dedykujemy aktualny felieton
oraz udostępniamy kolejne fragmenty szmaragdowej książeczki
Z. Hałat "WODA  DLA CIEBIE"
szmaragdowa książeczka

Felieton 19. marca 2010

IN AQUA SANITAS, w wodzie zdrowie, to dewiza Instytutu Wody założonego w 1997r. 'CZYSTA WODA DLA ZDROWEGO ŚWIATA' tak brzmi temat przypadającego na 22. marca Światowego Dnia Wody 2010. W tym roku Światowy Dzień Wody koordynowany jest przez Organizację Narodów Zjednoczonych do Spraw Oświaty, Nauki i Kultury (UNESCO).  Korzystając więc z tegorocznej, wyjątkowej okazji, pozwolę sobie przypomnieć pięć podstawowych informacji na temat Instytutu Wody:
1.      Instytut jest jednostką naukowo-badawczą
2.      Sprawy prawne, organizacyjne i ekonomiczno-finansowe Instytutu prowadzi Medyczne Centrum Konsumenta
3.      Zaplecze naukowe Instytutu stanowią krajowi i zagraniczni wybitni specjaliści wielu dyscyplin
4.      Do zadań Instytutu należy prowadzenie badań naukowych  i prac badawczo-rozwojowych oraz upowszechnianie ich wyników, szkolenie, informacja naukowa, a także opracowywanie analiz i ocen
5.      Celem powołania Instytutu jest ochrona zdrowia ludności Polski przed skutkami użytkowania wody zawierającej substancje toksyczne, a zwłaszcza rakotwórcze, która do organizmu człowieka dostaje się głównie w formie
- wody do picia
- wody do gotowania potraw w domu
-  wody do gotowania potraw w gastronomii
- wody wchodzącej w skład
o   soków owocowych
o   napojów bezalkoholowych
o   piwa
o   produktów mleczarskich
o   innych artykułów spożywczych
o   kosmetyków
o   farmaceutyków

Potrzeba założenia w 1997r. INSTYTUTU WODA 2000 wynikała z braku realizacji  przez władze państwowe polityki zdrowotnej przyjętej w 1991r. Europejskie kraje członkowskie Światowej Organizacji Zdrowia (WHO) przyjęły w 1991 r. fundamentalny program ZDROWIE DLA WSZYSTKICH DO ROKU 2000, w którym zapisano 38 celów polityki zdrowotnej na naszym kontynencie

Osiem z nich odnosi się do zdrowia środowiskowego:

(1) polityka zdrowia środowiskowego,
(2) zarządzanie zdrowiem środowiskowym,
(3) jakość powietrza,
(4) jakość i bezpieczeństwo żywności,
(5) gospodarka odpadami
(6) ochrona gleby przed skażeniem
(7) zdrowie pracowników
oraz
(8) dostęp ludzi do wody bezpiecznej dla zdrowia w brzmieniu:

"Do roku 2000 wszyscy ludzie powinni mieć dostęp do odpowiedniego do ich potrzeb zaopatrzenia w bezpieczną wodę do picia, a skażenie zasobów wód podziemnych, rzek, jezior i mórz nie powinno już więcej zagrażać zdrowiu".

Po upływie roku 2000 dokonaliśmy - z oczywistych powodów - zmiany nazwy Instytutu Woda 2000 na Instytut Wody. Po dziesięciu latach, w ostatnim roku pierwszej dekady XXI wieku warto więc zastanowić się, czy realizacja planów Światowej Organizacji Zdrowia z 1991 r. na terenie Polski powiodła się, czy też nie. Czy Polska, kraj członkowski Unii Europejskiej, elitarnego klubu najbogatszych państw świata, zapewnia ludziom dostęp do odpowiedniego do ich potrzeb zaopatrzenia w bezpieczną wodę do picia, gotowania potraw, wchodzącą w skład napojów i żywności. Czy też może  podstawowy problem cywilizacyjny, jakim jest dostęp do wody zdrowej i bezpiecznej jest w Polsce nadal nie rozwiązany. Niestety, nie mam dobrych wiadomości.

Obiecany skok cywilizacyjny nie nastąpił, inwestycje w zaopatrzenie ludności w wodę toczą niemrawo, zmora wszystkich władz lokalnych, od New York City po górską wioskę, hen, wysoko w Alpach Bawarskich, jaką jest rozpad starych instalacji wodociągowych jakoś nie straszy naszych samorządowców. No pewnie. Byle dociągnąć do wyborów. A potem ujść z łupem, bądź też na nowo naobiecywać gruszki na wierzbie. Ludzie to kupią. Bo i tak nie mają żadnego wyboru. Co innego turyści i nabywcy produktów opartych o wodę, zwłaszcza napojów i żywności, spełniających rolę swoistej atrakcji turystycznej, będącej ważnym filarem polskiej oferty dla turystów krajowych i zagranicznych. Ci, kiedy dowiedzą się, że w jakiejś miejscowości woda nie odpowiada wymaganiom sanitarnym, to po prostu do tej miejscowości nie przyjadą i produktów w niej wytworzonych nie kupią.

Pomimo przystąpienia Polski do Unii Europejskiej odsetek ludności zaopatrywanej w wodę wodociągową nie odpowiadającą wymaganiom sanitarnym nie uległ poprawie, a nawet jest wyższy - i to niemal dwukrotnie - niż przed przystąpieniem do Unii. Odsetek ludności zaopatrywanej w wodę wodociągową nie odpowiadającą wymaganiom określonym przez Ministra Zdrowia i opartym o dyrektywę 98/83/EC z dnia 3 listopada 1998 r. w sprawie jakości wody przeznaczonej do spożycia przez ludzi, w Polsce roku 2003 wynosił 8,4% , w 2008  – 13%. Najgorszą wodę sprzedają zaopatrujące największą liczbę Polaków wodociągi o wydajności do 1000 metrów sześciennych na dobę. Spośród wszystkich płacących za wodę z tych wodociągów aż 15% odbiorców, tj. co siódmy konsument, kupuje wodę nie odpowiadającą wymaganiom. Czy władze naszego państwa wiedzą jakie są następstwa spożywania wody nie odpowiadającej wymaganiom? Jak najbardziej. Oto dosłowny cytat z udostępnionego opinii publicznej przez Głównego Inspektora Sanitarnego w dniu 12 stycznia 2010 dokumentu „Stan Sanitarny Kraju w 2008 roku”: „woda dostarczana przez wodociągi o najmniejszej dobowej wydajności stanowi bezpośrednie zagrożenie dla zdrowia konsumentów.”

dr  Zbigniew  Hałat


22 March - World Water Day 2007: 'Coping with Water Scarcity'
Each year, a different United Nations (UN) agency
is selected to coordinate
events surrounding World Water Day (WWD) a
round the world,
and a different theme is chosen
to reflect the many facets of freshwater resources.
World Water Day 2007 will be guided
by the The United Nations Food And Agriculture Organization (FAO)
under the theme 'Coping with Water Scarcity'.

22. MARCA
Z OKAZJI
ŚWIATOWEGO DNIA WODY 2007
KOORDYNOWANEGO PRZEZ FAO
W RAMACH TEMATU
'JAK SOBIE PORADZIĆ Z BRAKIEM WODY'
konsumentom pozbawionym dostępu
do wody zdrowej i bezpiecznej
dedykujemy wczesną edycję artykułu
PRAWO DO INFORMACJI O WODZIE
oraz udostępniamy
Rozporządzenie Ministra Zdrowia
dnia 29 marca 2007r.
w sprawie jakości wody przeznaczonej do spożycia przez ludzi

miesięcznik "Świat Konsumenta" 
Nr 5  (66) maj 2007
(Strona Hałata)

PRAWO DO INFORMACJI O WODZIE

Po niemal ośmiu miesiącach kompromitującego braku regulacji produktu najbardziej masowego, a przy tym najbardziej niebezpiecznego, jakim jest woda z kranu, w dniu 6. kwietnia 2007r. weszło w życie Rozporządzenie Ministra Zdrowia z dnia 29 marca 2007r.w sprawie jakości wody przeznaczonej do spożycia przez ludzi. Przepisy rozporządzenia dokonują wdrożenia przepisów dyrektywy 98/83/EC z dnia 3 listopada 1998 r. w sprawie jakości wody przeznaczonej do spożycia przez ludzi.

Według tej dyrektywy konsumenci powinni być dokładnie i w odpowiedni sposób informowani o jakości wody przeznaczonej do spożycia przez ludzi, o wszelkich odstępstwach przyznanych przez Państwo Członkowskie i o wszelkich czynnościach zaradczych podjętych przez właściwe władze; ponadto powinno się rozważyć zarówno potrzeby Komisji w zakresie technicznym i statystycznym, jak prawa każdej jednostki do uzyskania odpowiednich informacji dotyczących jakości wody przeznaczonej do spożycia przez ludzi. W przypadku, gdy istnieje ryzyko, że woda objęta przepisami dyrektywy nie spełniałaby wartości parametrycznych, Państwa Członkowskie zapewniają, że zainteresowani konsumenci są należycie informowani i uzyskują poradę w odniesieniu do możliwych dodatkowych czynności zaradczych, jakie powinni podjąć. Niezależnie od tego czy wystąpi niepowodzenie w spełnieniu wartości parametrycznych, Państwa Członkowskie zapewniają, że zabroniona jest jakakolwiek dostawa wody przeznaczonej do spożycia przez ludzi, która stanowi potencjalne zagrożenie dla zdrowia ludzkiego bądź jej wykorzystanie jest ograniczone albo podejmowane są takie inne czynności niezbędne dla ochrony zdrowia ludzkiego. W takich przypadkach konsumenci są niezwłocznie o tym informowani oraz udzielane są im niezbędne porady. Państwa Członkowskie zapewniają, że w przypadku gdy czynności zaradcze są podejmowane, konsumenci są powiadamiani o nich z wyjątkiem przypadków, gdy właściwe władze uznają niezgodność z wartościami parametrycznymi za nieistotną. Państwa Członkowskie podejmują środki niezbędne w celu zapewnienia konsumentom dostępu do właściwej i aktualnej informacji w sprawie jakości wody przeznaczonej do spożycia przez ludzi.

Rozporządzenie Ministra Zdrowia dnia 29 marca 2007r. w sprawie jakości wody przeznaczonej do spożycia przez ludzi określa wymagania mikrobiologiczne, organoleptyczne, fizykochemiczne, oraz radiologiczne, które dotyczą wody pobieranej

  • z urządzeń i instalacji wodociągowych, z indywidualnych ujęć wody zaopatrujących ponad 50 osób lub dostarczających więcej niż średnio 10 m szesc. wody na dobę, 
  • z indywidualnych ujęć wody, bez względu na ilość dostarczanej wody, jeżeli woda ta służy do działalności handlowej lub publicznej, 
  • z cystern lub zbiorników, 
  • ze zbiorników magazynujących wodę w środkach transportu lądowego, powietrznego lub wodnego 

  • oraz
  • wprowadzanej do jednostkowych opakowań. 
Według zapisów paragrafu 20. konsumenci uzyskują informacje o jakości wody zgodnie z przepisami o dostępie do informacji publicznej.

Informacja o jakości wody powinna zawierać:
1) dane o przekroczeniach dopuszczalnych wartości parametrów jakości wody oraz związanych z nimi zagrożeniach zdrowotnych;
2) dane o pogorszeniu jakości wody pod względem organoleptycznym;
3) informacje o możliwości poprawy jakości wody przy użyciu środków dostępnych dla konsumentów;
4) informacje o planowanych przez przedsiębiorstwo wodociągowo – kanalizacyjne przedsięwzięciach naprawczych i harmonogramach ich realizacji;
5) zalecenia mające na celu minimalizację zagrożenia dla zdrowia ludzkiego.

Ustawa z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej głosi, iż każdemu przysługuje  prawo dostępu do informacji publicznej, a od osoby wykonującej prawo do informacji publicznej nie wolno żądać wykazania interesu prawnego lub faktycznego. 

Prawo do informacji publicznej obejmuje uprawnienia do uzyskania informacji publicznej, w tym 

  • uzyskania informacji przetworzonej w takim zakresie, w jakim jest to szczególnie istotne dla interesu publicznego, 
  • uprawnienia do wglądu do dokumentów urzędowych 

  • oraz 
  • uprawnienie do niezwłocznego uzyskania informacji publicznej zawierającej aktualną wiedzę o sprawach publicznych. 
Udostępnianie informacji publicznych następuje w drodze ogłaszania informacji publicznych, w tym dokumentów urzędowych, w Biuletynie Informacji Publicznej dostępnym poprzez stronę internetową  http://www.bip.gov.pl i pochodne. 

Informacja publiczna, która nie została udostępniona w Biuletynie Informacji Publicznej, jest udostępniana na wniosek, przy czym ta informacja publiczna, która może być niezwłocznie udostępniona, jest udostępniana w formie ustnej lub pisemnej bez pisemnego wniosku.

Informacja publiczna może być udostępniana w drodze wyłożenia lub wywieszenia w miejscach ogólnie dostępnych, a także przez zainstalowane w tych miejscach urządzenia umożliwiającego zapoznanie się z tą informacją. Podmiot udostępniający informację publiczną jest obowiązany zapewnić możliwość kopiowania informacji publicznej albo jej wydruk lub przesłania informacji publicznej albo przeniesienia jej na odpowiedni, powszechnie stosowany nośnik informacji. 

Udostępnianie informacji publicznej na wniosek następuje bez zbędnej zwłoki, nie później jednak niż w terminie 14 dni od dnia złożenia wniosku. Jeżeli informacja publiczna nie może być udostępniona w terminie 14 dni od dnia złożenia wniosku podmiot obowiązany do jej udostępnienia powiadamia w tym terminie o powodach opóźnienia oraz o terminie, w jakim udostępni informację, nie dłuższym jednak niż 2 miesiące od dnia złożenia wniosku. 

Udostępnianie informacji publicznej na wniosek następuje w sposób i w formie zgodnych z wnioskiem, chyba że środki techniczne, którymi dysponuje podmiot obowiązany do udostępnienia, nie umożliwiają udostępnienia informacji w sposób i w formie określonych we wniosku. Jeżeli informacja publiczna nie może być udostępniona w sposób lub w formie określonych we wniosku, podmiot obowiązany do udostępnienia powiadamia pisemnie wnioskodawcę o przyczynach braku możliwości udostępnienia informacji zgodnie z wnioskiem i wskazuje, w jaki sposób lub w jakiej formie informacja może być udostępniona niezwłocznie. W takim przypadku, jeżeli w terminie 14 dni od powiadomienia wnioskodawca nie złoży wniosku o udostępnienie informacji w sposób lub w formie wskazanych w powiadomieniu, postępowanie o udostępnienie informacji umarza się.

Dostęp do informacji publicznej jest bezpłatny, ale jeżeli w wyniku udostępnienia informacji publicznej na wniosek podmiot obowiązany do udostępnienia ma ponieść dodatkowe koszty związane ze wskazanym we wniosku sposobem udostępnienia lub koniecznością przekształcenia informacji w formę wskazaną we wniosku, podmiot ten może pobrać od wnioskodawcy opłatę w wysokości odpowiadającej tym kosztom.

Podmiot ten w terminie 14 dni od dnia złożenia wniosku powiadomi wnioskodawcę o wysokości opłaty. Udostępnienie informacji zgodnie z wnioskiem następuje po upływie 14 dni od dnia powiadomienia wnioskodawcy, chyba że wnioskodawca dokona w tym terminie zmiany wniosku w zakresie sposobu lub formy udostępnienia informacji albo wycofa wniosek.

Odmowa udostępnienia informacji publicznej oraz umorzenie postępowania o udostępnienie informacji przez organ władzy publicznej następują w drodze decyzji. Do tych decyzji stosuje się przepisy Kodeksu postępowania administracyjnego, z tym że odwołanie od decyzji rozpoznaje się w terminie 14 dni, a uzasadnienie decyzji o odmowie udostępnienia informacji zawiera także imiona, nazwiska i funkcje osób, które zajęły stanowisko w toku postępowania o udostępnienie informacji.

Rozporządzenie Ministra Zdrowia dnia 29. marca 2007r. w sprawie jakości wody przeznaczonej do spożycia przez ludzi pozwala na bieżąco uzyskiwać dostęp do najbardziej podstawowej informacji konsumenckiej, jaką jest szczegółowa wiedza o wodzie używanej w domach i służącej do działalności handlowej lub publicznej. Stan spraw w tym zakresie obrazują wojewódzkie agregaty danych za rok 2005, w formie graficznej z uwzględnieniem wszystkich województw na tle roku poprzedzającego przedstawione na stronie internetowej www.halat.pl i pochodnych.

Odsetki ludności zaopatrywanej w wodę wodociągową
nie odpowiadającą wymaganiom sanitarnym
według ostatnich danych udostępnionych opinii publicznej
przez Głównego Inspektora Sanitarnego
dane za rok 2005

Odsetek ludności zaopatrywanej w wodę wodociągową nie odpowiadającą wymaganiom sanitarnym systematycznie rośnie. W  2003 wynosił 8,4% , w 2004 – 8,6%, w 2005 – 10,9%. Systematycznie rośnie również odsetek wodociągów ani razu w ciągu roku nie skontrolowanych spośród objętych ewidencją stacji sanitarno-epidemiologicznych: w 2001 wynosił 8,0%, w 2002 – 8,1%, w  2003 – 9,2% , w 2004 – 12,4%, w 2005 – 14,3%. Najgorszą wodę sprzedają zaopatrujące największą liczbę Polaków wodociągi o wydajności do 1000 metrów sześciennych na dobę. Spośród wszystkich płacących za wodę z tych wodociągów aż 15% odbiorców, tj. co siódmy konsument, kupuje wodę nie odpowiadającą wymaganiom.

dr Zbigniew Hałat, lekarz specjalista epidemiolog 
w latach 90. w trzech kolejnych rządach główny inspektor sanitarny i zastępca ministra zdrowia ds. sanitarno-epidemiologicznych 
Prezes Stowarzyszenia Ochrony Zdrowia Konsumentów 
http://www.halat.pl/stowarzyszenie.html
 
 

Rozporządzenie Ministra Zdrowia 
dnia 29 marca 2007r.
w sprawie jakości wody przeznaczonej do spożycia przez ludzi
weszło w życie 
6. kwietnia 2007r. 
w następstwie opublikowania w tym dniu
w Dzienniku Ustaw Nr 61 poz. 417



 


 


 


 
 



 
 

22 March - World Water Day 2006: Water and Culture
Each year, a different United Nations (UN) agency
is selected to coordinate
events surrounding World Water Day (WWD) a
round the world,
and a different theme is chosen
to reflect the many facets of freshwater resources.
World Water Day 2006 will be guided
by the United Nations Educational, Scientific
and Cultural Organization (UNESCO)
under the theme 'Water and Culture.'

22. MARCA
Z OKAZJI
ŚWIATOWEGO DNIA WODY 2006
KOORDYNOWANEGO PRZEZ UNESCO
W RAMACH TEMATU
WODA A KULTURA
publikujemy
fragmenty turkusowej książeczki
Z. Hałat: "WODA":
Przywrócić szacunek dla wody
Na początku była woda
Opowieści idiogramów
U źródeł rzek Babilonu
Jak powstawał świat starożytnych Egipcjan?
Początek świata i Księga Rodzaju
Pomiędzy mitologią i filozofią przyrody
Słowiański mit o stworzeniu świata
Najkrótsza historia potopu
Sakralna moc wody
Z wód powstałeś i do wód powrócisz
Do kogo należy woda?
Pierwszy pośród żywiołów


badania naukowe dowodzą bezspornie, że zanieczyszczona woda
jest przyczyną nieprawidłowego rozwoju i zaburzeń czynności ciała,
wywołuje ciężkie choroby, skraca życie ludzi, zwierząt i roślin
WODA Z KRANU


Pięć podstawowych informacji na temat Instytutu

1.

Instytut jest jednostką naukowo-badawczą

 2.

Sprawy prawne, organizacyjne i ekonomiczno-finansowe Instytutu
prowadzi Medyczne Centrum Konsumenta

 3.

Zaplecze naukowe Instytutu stanowią krajowi i zagraniczni
wybitni specjaliści wielu dyscyplin

 4.

Do zadań Instytutu należy prowadzenie badań naukowych  i prac badawczo-rozwojowych oraz upowszechnianie ich wyników, szkolenie, informacja naukowa, a także opracowywanie analiz i ocen

 5.

Celem powołania Instytutu jest ochrona zdrowia ludności Polski
przed skutkami użytkowania wody zawierającej substancje toksyczne,
a zwłaszcza rakotwórcze, która do organizmu człowieka dostaje się głównie w formie
    wody do picia
    wody do gotowania potraw w domu
    wody do gotowania potraw w gastronomii
    wody wchodzącej w skład
      soków owocowych
      napojów bezalkoholowych
      piwa
      produktów mleczarskich
      innych artykułów spożywczych
      kosmetyków
      farmaceutyków



Potrzeba powstania w 1997r. INSTYTUTU WODA 2000
wynikała z braku realizacji  przez władze państwowe
polityki zdrowotnej przyjętej w 1991r.

Europejskie kraje członkowskie Światowej Organizacji Zdrowia (WHO) przyjęły w 1991 r. fundamentalny program
ZDROWIE DLA WSZYSTKICH DO ROKU 2000,
w którym zapisano 38 celów polityki zdrowotnej
na naszym kontynencie

Osiem z nich odnosi się do zdrowia środowiskowego:

(1) polityka zdrowia środowiskowego,

(2) zarządzanie zdrowiem środowiskowym,

(3) jakość powietrza,

(4) jakość i bezpieczeństwo żywności,

(5) gospodarka odpadami

(6) ochrona gleby przed skażeniem

(7) zdrowie pracowników

(8) dostęp ludzi do wody bezpiecznej dla zdrowia w brzmieniu:

"Do roku 2000 wszyscy ludzie powinni mieć dostęp do odpowiedniego do ich potrzeb zaopatrzenia w bezpieczną wodę do picia, a skażenie zasobów wód podziemnych, rzek, jezior i mórz nie powinno już więcej zagrażać zdrowiu".


ZATRUTA WODA Z KOPALNI URANU

ZATRUTA WODA Z KOPALNI MIEDZI

ZATRUTA WODA Z FABRYKI FARB

ZATRUTA WODA Z PÓL I SZAMB

ZATRUTA WODA Z BIAŁEGO DUNAJCA

TRÓJCHLOROETYLEN (TRI) W WODZIE
SPRZEDAWANEJ MIESZKAŃCOM TARNOWSKICH GÓR
JAKO PRZYKŁAD BEZCZYNNOŚCI WŁADZ
W ZAKRESIE ZWALCZANIA ZAGROŻEŃ ZDROWIA LUDZI
NA ŚLĄSKU

ZATRUTA WODA W HOTELOWYM BASENIE


badania naukowe dowodzą bezspornie, że zanieczyszczona woda
jest przyczyną nieprawidłowego rozwoju i zaburzeń czynności ciała,
wywołuje ciężkie choroby, skraca życie ludzi, zwierząt i roślin
WODA Z KRANU



 
 

zakres ekspertyzy

woda przeznaczona do spożycia przez ludzi, w tym do gotowania, przygotowywania pożywienia lub do innych celów w gospodarstwach domowych, woda używana do produkcji żywności, środków farmaceutycznych i kosmetycznych, na potrzeby basenów kąpielowych i pływalni,  woda w kąpieliskach, woda w pojemnikach (w tym butelkowana i w pojemnikach 5-galonowych), naturalna woda mineralna, naturalna woda źródlana, woda stołowa - jakość zdrowotna, wymagania sanitarne, parametry organoleptyczne, biologiczne, fizyczne (w tym radiologiczne) i chemiczne; ocena ryzyka zdrowotnego, zarządzanie ryzykiem zdrowotnym,  uzdatnianie wód podziemnych i powierzchniowych dla potrzeb komunalnych i przemysłowych, doczyszczanie w gospodarstwach domowych (filtry domowe), warunki sanitarne rozlewni, bezpieczeństwo zdrowotne materiałów do kontaktu  z żywnością, komunikowanie ryzyka zdrowotnego, popularyzacja aktualnego stanu wiedzy medycznej na tle obowiązującego prawa i jego realizacji w praktyce, promowanie wody zdrowej i bezpiecznej. 



działalność Instytutu Wody




 

MEDYCZNE CENTRUM KONSUMENTA
 




ALFABETYCZNY SPIS ZAWARTOŚCI
STRON INTERNETOWYCH DOMENY HALAT.PL
DOTYCZĄCYCH OCHRONY ZDROWIA